Obrzezanie w Turcji to temat wzbudzający sporo kontrowersji wśród zagranicznych turystów. Dla Europejczyków praktyka ta jawi się zwykle jako niepotrzebne okaleczanie. Zwyczaj obrzezania jest praktykowany m.in. w tradycji islamu oraz wśród Żydów od wieków. Dla tureckich chłopców jest najważniejszą uroczystością w życiu, silnie powiązaną z ich duchowością.
Sünnet – płacz, zgrzytanie zębów i wielka duma
Słowo sünnet w tradycji tureckiej odnosi się do tradycji obrzezania młodego chłopca. Ten rytuał przejścia oznacza wkroczenie w wiek męski, podobnie jak – zgodnie z dawną tradycją – małżeństwo czyni dziewczynę prawdziwą kobietą. Dla każdego tureckiego mężczyzny dzień obrzezania pozostaje w pamięci jednocześnie jako trauma i ogromna duma. Mówi się, że nie ma w Turcji męskich spotkań przy piwie, w trakcie których w pewnym momencie nie pojawiłyby się wspomnienia z tego wyjątkowego i stresującego święta. Podobnie jak w przypadku naszych uroczystości pierwszokomunijnych, imprezy z okazji obrzezania bywają mniej lub bardziej wystawne, wzruszające lub kiczowate. Niektóre rodziny oczekują tego święta całymi latami, dla innych jest to po prostu przyjęta tradycja. Zdecydowanie jednak niemal wszyscy Turcy poddają temu zabiegowi swoich dorastających synów.
W przeciwieństwie do żydowskich chłopców, obrzezanych we wczesnym dzieciństwie, w Turcji zabieg ten wykonuje się między 8 a 12 rokiem życia. Młodzi Turcy są wtedy świadomi znaczenia i symboliki tego dnia, a jednocześnie narażeni na większą traumę. Słyszałam wiele – zabawnych po czasie – historii rodzinnych, o tym jak to przerażeni chłopcy uciekali z domu na kilka dni przed obrzezaniem, narażając swoich rodziców na stan przedzawałowy. Ze względu na silną tradycję i obowiązujące normy społeczne, nikt nie ma tutaj wątpliwości co do istoty tego święta.
W trakcie obchodów obrzędu Sünnet tureccy chłopcy ubierani są w specjalny kostium, w którym przypominają małych, śnieżnobiałych królewiczów.
Impreza z okazji obrzezania?
Niegdyś ta bolesna procedura wykonywana była w tureckich domach, w obecności całej rodziny. Dziś zabieg przeprowadzany jest w szpitalu, choć obowiązkowa fotorelacja nie pozwala na pełnię prywatności. Zdjęcia przedstawiające nagiego przerażonego chłopca w szpitalnej sali zabiegowej to w końcu pamiątka na całe życie. ;) Sama impreza z okazji tego wyjątkowego święta ma na celu wspólne biesiadowanie i uczczenie okazji „nowo narodzonego” mężczyzny. W rzeczywistości jest to pierwszy z dwóch istotnych kroków do osiągnięcia męskości. Ten drugi nadejdzie za kilkanaście lat, gdy mężczyzna ukończy służbę wojskową. Młodzi królewicze otrzymują w dniu święta Sünnet wiele prezentów i jak to dzieci, najbardziej cieszą się właśnie z tego powodu.
Sünnet Partisi to dla wielu tureckich mam doskonała okazja, by w odpowiedni sposób udekorować dom, przygotować odpowiednie potrawy oraz przysmaki. Konsumpcjonizm i komercja dotarły także i tutaj, a hitem tego rodzaju przyjęć są specjalne słodkie ciasteczka.. w kształcie chłopców. :)
