Sümela, górski klasztor zlokalizowany w północnej Turcji, w regionie Morza Czarnego, został ponownie otwarty po renowacji. Starożytna budowla wyrzeźbiona w klifie Karadağ (z tur. Czarna Góra) wzbudza duże zainteresowanie odwiedzających.
Poświęcony Najświętszej Marii Pannie, klasztor prawosławny Sümela jest otoczony gęstym lasem i znajduje się 300 metrów nad doliną Altındere, w tureckiej miejscowości Maçka. Dokładna data jego budowy nie jest znana, ale kilka badań wskazuje na to, że został założony około 386 roku n.e., za panowania cesarza rzymskiego Teodozjusza I.
W ciągu swojej długiej historii klasztor był kilkakrotnie odnawiany, zmieniając także swoich właścicieli. W czasach bizantyjskich świątynię nakazał rozbudować sam cesarz Justynian Wielki. Po podbiciu Konstantynopola przez Turków, decyzją Mehmeda Zdobywcy klasztor uzyskał sułtańską protekcję. Po zakończeniu tureckiej wojny o niepodległość i wymianie ludności między Grecją i Turcją, miejsce zostało opuszczone wraz z wyjazdem ludności prawosławnej. W 2010 roku tureckie władze wyraziły zgodę na ponowne odprawianie nabożeństw w klasztorze przez Grecki Patriarchat Prawosławny.
Klasztor Sümela jest budowlą o wyjątkowym znaczeniu historycznym, religijnym i kulturowym oraz dużą atrakcją turystyczną tureckiej prowincji Trabzon. W 2000 klasztor został wpisany na listę obiektów, które Turcja zamierza rozpatrzyć do zgłoszenia do wpisu na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Do ponownego otwarcia w lipcu 2022, budowla przez kilka lat pozostawała zamknięta z uwagi na kwestie bezpieczeństwa. Znajdująca się nad klasztorem masywna skałą o wadze 360 ton coraz bardziej zagrażała odwiedzającym. W konsekwencji, władze prowincji zdecydowały się na zainstalowanie specjalnych stalowych siatek ochronnych, mających na celu zabezpieczyć obszar klasztoru przed spadającymi fragmentami skały. Obecnie wierni i turyści mogą znów bezpiecznie zwiedzać wszystkie części klasztoru.
