Lubisz orientalne brzmienie tureckiej bağlamy? Sprawdź, jak znakomicie brzmi mikrotonalna gitara z klocków Lego, będąca pomysłem Tolgahana Çoğulu oraz jego 10-letniego syna, Atlasa.
Tolgahan i Atlas Çoğulu // fot. Abdullah Şanlı, źródło: Tolgahan Çoğulu
Gdy przeczytałam w tureckich mediach o muzycznym sukcesie tureckiego duetu ojciec-syn, niemalże natychmiast wysłałam maila do profesora Tolgahana Çoğulu, przekazując wyrazy uznania. Wspomniałam także, że chciałabym napisać na Styku Kultur tekst o stworzonym przez nich instrumencie i poprosiłam o kilka zdjęć, którymi mogłabym go opatrzyć. Pan Çoğulu odpisał po kilku godzinach, dziękując za zainteresowanie projektem oraz dołączając widoczne w tym artykule fotografie, na których, wraz z synem, prezentuje swoją gitarę.
Urodzony w 1978 roku w Ankarze, Tolgahan Çoğulu to turecki gitarzysta klasyczny, aranżer oraz projektant instrumentów. W latach 2005 – 2007 był członkiem uznanego wieloetnicznego kolektywu Kardeş Türküler, z którym zagrał ponad 60 koncertów. Artysta ma na swoim koncie unikalny repertuar utworów na gitarę mikrotonalną, nawiązujących do anatolijskiej muzyki ludowej oraz tradycyjnego makamu arabskiego. Jednym z jego ostatnich wynalazków jest gitara, wyprodukowana z użyciem klocków Lego, współtworzona razem z synem, Atlasem.
Atlas Çoğulu // fot. Abdullah Şanlı, źródło: Tolgahan Çoğulu
A wszystko zaczęło się od.. dziecięcej wyobraźni! Urodzony w muzykalnej rodzinie, 10-letni Atlas Çoğulu od najmłodszych lat pobierał lekcje nauki na fortepianie, a później także na gitarze. Obserwując swojego tatę, Atlas pewnego dnia pokazał mu zbudowany przez siebie gryf z klocków Lego, imitujący fragment instrumentów, tworzonych przez Tolgahana. Dzięki pomysłowi, którym podzielił się ze swoim ojcem, wspólnie stworzyli mikrotonalną gitarę Lego, którą następnie zgłosili do prestiżowego Margaret Guthman Musical Instrument Competition, organizowanego przez Georgia Institute of Technology. Instrument zdobył najwyższą nagrodę w tym renomowanym konkursie, ściągając na duet Çoğulu uwagę mediów z całego świata.
Spośród wszystkich grywalnych gitar Lego na świecie, to pierwszy instrument z regulowaną podstrunnicą wykonaną w całości z klocków dla dzieci. W praktyce oznacza to, że wynalazek pozwala na grę na gitarze wszystkich mikrotonalnych dźwięków, charakterystycznych dla orientalnego makamu. W Turcji najczęściej takie brzmienia są grane na instrumentach szarpanych o nazwie bağlama oraz tanbur.
Choć o najnowszym wynalazku Tolgahana Çoğulu rozpisują się najbardziej prestiżowe tytuły, w tym m.in. The New York Times, to wbrew pozorom nie pierwszy raz, gdy osiągnął on tak duży sukces. Jego pierwsze zwycięstwo w tym samym konkursie miało miejsce w 2014 roku. I nie ma wątpliwości, że w przyszłości jeszcze nie raz usłyszymy zarówno o Tolgahanie Çoğulu, jak i jego uzdolnionym synu, Atlasie!